Ewout is 11 jaar en schoolmoe

Ondertussen gaat het met Ewout hoe langer hoe slechter. Deze morgen was er, naar mijn gevoel, het ultieme crisismoment: hij heeft voor het eerst gespijbeld! Ik wist gewoon dat dit er aan zat te komen, het was iets waar ik eerlijk gezegd op zat te wachten, al klinkt dit misschien wat raar.
Vanmorgen stond hij nog vrolijk op en aan de ontbijttafel verstomde ineens het gesprek toen ik hem vroeg of er vandaag dactyloles was. Het antwoord was 'ja' en daarna niets meer. Een verstard gezicht, niet meer willen eten, niet meer zijn boterhammen smeren voor deze middag, zijn armen gekruist en doorgezakt op zijn stoel. Ik zei hem dat hij toch moest gaan, want als hij er dit jaar niet door is voor zijn typles, dat hij het volgend jaar opnieuw ging moeten doen - hem duidelijk makend dat niet kunnen typen in deze computerwereld een handicap zal zijn later. Wellicht was dit voor hem de druppel, want toen begon hij te wenen. Enfin, ik boos, hij boos, allebei roepen naar elkaar, niet erg pedagogisch verantwoord misschien, maar het escaleerde zodanig dat ik hem gerust liet en met de andere kinderen naar school vertrok zonder me nog van hem aan te trekken.
En toen ik van school terugkwam, stond zijn fiets er nog en zat Ewout boven op zijn kamer, nog steeds huilend. Ik maak me opnieuw boos, voel de tranen opwellen van onmacht en roep dat hij naar school moét, dat hij dit niet kan maken, dat spijbelgedrag gewoonweg niet door de beugel kan. Maar het wordt alleen maar erger, nog meer geschrei, dus ik stuur hem weer naar boven.
En dan vind ik beneden op de tafel het briefje: 'Ik kan het leven niet meer aan. Al die moeilijke keuzes maken lukt niet meer. xxxEwout. PS. Ik lig op mijn bed op de hoop dat ik dood ga.' Het is niet de eerste keer dat ik zo'n briefje vind, net voor de examens van Pasen was er eenzelfde crisismoment, al had hij toen niet gespijbeld. Het was toen dat ik besloot het CLB in te schakelen. We hadden hem nog eerst voorgesteld om ook naar een psycholoog te gaan om erover te praten, maar dat wou hij absoluut niet. Hij wist toen gewoonweg niet wat hij wél wou, al wat hij met zekerheid wist, was dat hij school helemaal niet leuk vind, zowel de lessen als het schoolgaan zelf. Enkel de vakken wiskunde, P.O. (plastische opvoeding), L.O. (lichamelijke opvoeding) en T.O. (technologische opvoeding) vond hij nog leuk, al de rest niet. 'Het enige wat ze ons zeggen is 'schrijf dit van bord over', wat is daar nu leuk aan?' Dit verklaart ook zijn punten op zijn rapport, enkel voor deze vakken haalt hij negens of tienen, voor de rest is hij gebuisd of kantje boordje erdoor. We hebben hem toen proberen motiveren via dat fameuze contract. Hij heeft er zich nul komma nul van aangetrokken, die GSM was hem nu ook niet zoveel waard blijkbaar.
Na de paasvakantie is Stefaan er zich beginnen mee bezighouden: elke dag gaat hij naast Ewout zitten, maakt voor hem een planning op, ondervraagt hem en kijkt goed na of hij alles wel gedaan heeft wat moest gedaan worden. Dat lukt, maar het is niet van harte dat Ewout alles doet, hij blijft uitstellen en uitvluchten zoeken. Nu, deze week is Stefaan op reis voor zijn werk en had hij een volledige planning opgemaakt voor woensdagnamiddag en donderdagavond. Woensdag is het hem nog gelukt om alles gedaan te krijgen en donderdagavond is hij wel naar zijn kamer gegaan en heeft hij mij verzekerd dat hij zijn typles al had afgewerkt, maar nu, vanmorgen dus, bleek dat hij dit niet had gedaan. Grrr...
De mevrouw van het CLB zou hem dinsdag het laatste uur moeten gesproken hebben. Ewout had een briefje meegekregen zodat hij uit de klas mocht gaan, maar... hij is niet geweest want 'ik vond mijn briefje niet meer en ik wist niet in welk lokaal ze zat.' Nu zou er een nieuwe afspraak komen volgende dinsdag het laatste uur. Straks bel ik haar zelf nog eens als ze terug op kantoor is.
Het briefje ligt er wel degelijk. Maar is dit nu pathetisch pubergedrag of is het een duidelijke roep om hulp? Of beide samen? Ik ben alleen maar bang, bang dat we de signalen niet op tijd hebben opgevangen, bang omdat we het misschien verkeerd aanpakken. Als ik het gedrag van Ewout bekijk, dan is hij gewoonweg aan het onderpresteren en dan bedoel ik niet dat hij buizen heeft op vakken waar hij normaal gezien meer zou moeten voor halen. Het gaat hem niet om die punten, maar om het gedrag dat hij toont; hij scoort nagenoeg op alle volgende karakteristieken van de onderpresteerder:
- hoge IQ-score
- gebrek aan inzet
- vaardighedenachterstand op minimaal één gebied
- regelmatig niet afgemaakt werk
- onoplettendheid bij huidige taak
- laag zelfbeeld
- gevoel amper controle te hebben over eigen leven
- slechte werk- en studiegewoonten
- intensief nieuwsgierig op één gebied
- kan zich niet goed concentreren
- reageert niet op gewone motivatietechnieken
en nog:
- hebben geen zelfdiscipline
- nemen geen verantwoordelijkheid voor hun gedrag
- offeren niets op voor de toekomst
- zijn afhankelijk in hun werk
- hebben angst voor persoonlijke verantwoordelijkheid
- verzinnen smoesjes die hen onverantwoordelijk laten
- liegen tegen zichzelf en anderen
- hebben geen zelfcontrole
- hebben geen inzicht en zelfkennis
De theorie is zò toepasbaar op Ewout, alleen weet ik niet hoe ik de theoretische aanpak van een onderpresteerder bij hem praktisch moet toepassen. Ik heb het gevoel dat ik dit niet alleen aankan.
H O M E